Dünya, Gündem, Kadın - LGBTİ+

Kadınların mücadelesinden korkan hükümetler kalıcı kürtaj yasağı için harekete geçtiler

Arjantin’de kadın mücadelesinin başarıya ulaşmasının ardından Latin Amarika’daki feminist mücadeleden korkan hükümetler, ülkelerindeki kürtaj yasağını kalıcı hale getirmek için harekete geçtiler

Arjantin kürtaja izin veren ilk büyük Latin Amerika ülkesi oldu. Arjantin’den önce 1965’de Küba, 1995’de Guyana ve 2012 yılında Uruguay’da kürtaj yasal hale getirilirken, bölgedeki diğer katı Katolik ülkelerde kürtaj yaptıranlar ağır hapis cezalarıyla karşı karşıya kalıyor.

Arjantin’de kadınların öncülüğünde yürütülen mücadele sonuç verirken, 30 Aralık’ta Senato kürtaj yasağını kaldırmıştı. Arjantinli kadınların uzun soluklu mücadelesinin başarıya ulaşmasının ardından bölgedeki diğer kürtaj karşıtı ülkelerin de bundan etkilenmesi bekleniyor.

Kürtaj karşıtı hükümetler harekete geçti

Kürtaj hakkına dair en sert kısıtlamalar Latin Amerika ülkelerinde bulunuyor. Her yıl binlerce kadın hayatını tehlikeye atarak gizlice kürtaj ameliyatı olurken, ABD merkezli Guttmacher Enstitüsü’ne göre Latin Amerika ve Karayipler’deki 2015 ila 2019 yılları arasındaki gebeliklerin yüzde 29’u kürtajla sonuçlandı.

Latin Amerika’da Honduras, Nikaragua ve El Salvador’la birlikte kürtajın her koşulda yasak olduğu 4’üncü ülke olan Dominik Cumhuriyeti’nde kadın aktivistler hükümetin yasağı geri dönüşü olmayacak şekilde kalıcılaştırmasından korkuyor. İlk kez 1884 yılında kürtajın yasaklandığı Dominik Cumhuriyeti’nden her yıl azımsanmayacak sayıda kadın uygun olmayan koşullarda gizlice kürtaj olurken hayatını kaybediyor. Ülkede tamamlanmış kürtaj ve düşük gebeliğe bağlı ölümler gebeliğe bağlı ölümlerin yüzde 8’ini oluşturuyor.

Dominik Cumhuriyeti’nde akademisyen olan feminist aktivist Ysabel Paulino Arjantin’deki kadınların mücadelesinin tüm kadınların zaferi olduğunu söyleyerek, ‘yürütülen mücadele bedenlerimizin kaderini savunma mücadelesidir’ dedi.

Kürtaj olan kadınların 2 yıl hapis cezası aldığı Latin Amerika ülkesinde, operasyonu gerçekleştiren sağlık çalışanları 20 yıl hapis cezası alabiliyor.

Temsilciler meclisinin başkanı olan Alfredo Pacheco Ağustos ayında kürtaj yasasında değişiklik yağılacağını açıklamıştı. Daha sonra değişimin içeriğini açıklayan hükümet tecavüz ve hayati tehlike dışında kürtaja izin verilmeyeceğini bir kez daha kesinleştirdi. Karar ülkedeki kadın hareketlerinin tepkisini çekerken, Dominik Cumhuriyeti’nde kürtaj yasağı nedeniyle ölümler yaşanmaya devam ediyor.

Kürtaj yasağının kalkması için kadınlar eylemler düzenlemişti

Honduras’ta Kürtaj yasağı kalıcı hale gelebilir

Honduras’ta parlementerler ülkedeki kürtaj yasağını kalıcı hale getirmek için çabalıyorlar. Destekçileri tarafından ‘Kürtaj karşıtı kalkan’ olarak adlandırılan kalıcı yasak, Arjantin’de zafere ulaşan feminist hareketlerin yükselişe geçmesine karşı alınan bir önlem.

Kadınların doğum haklarının sert bir şekilde ihlal edildiğini söyleyen Honduraslı kadınlar kalıcı yasağın ‘Yeşil dalga’ya alınan bir önlem olduğunu belirtiyorlar

Kürtaj karşıtı yeni yasanın önümüzdeki hafta meclisten geçmesi bekleniyor. Yeni yasayla birlikte Kürtaj yasağının değiştirilmesi için mecliste yüzde 75 çoğunluğa ulaşmak gerekecek. Normal şartlarda meclisteki bu çoğunluk Anayasa’nın değiştirilmesine olanak sağlıyor. Gelecekte kürtajın kaldırılmak istenmesi durumunda yüzde 75 barajını aşmak gerekecek bu da neredeyse imkansız görünüyor.

2017 yılında kürtaj yasağının değiştirilmesi talebiyle meclise sunulan yasa için 128 parlementerden sadece 8’i lehte oy kullanmıştı.

Honduras’ta kürtaj olan kadınlar 6 yıla kadar hapis cezası alabiliyor.

Pandemiyle gelen yasaklar kadın cinayetlerinin yüksel olduğu Honduras’ta yüz binlerce kadının hayatını daha da kötüleştirirken; tecavüz ve şiddet oranlarında büyük artış yaşandı.

Arjantin’deki kadınların mücadelesinin 30 yıl sürdüğünü söyleyen Honduraslı feminist aktivist Cristina Alvarado: Haklarımız için savaşmaya devam edeceğiz. Arjantin’den öğreneceğimiz bir şey varsa o da adım adım gitmek. Mücadele orada 30 yıl sürdü…

Meksika ve Brezilya

Bölgedeki güçlü Katolik ve eril gelenekler Latin Amerika’nın en büyük ülkelerinden olan Meksika, ve Brezilya’yı da etkisi altına almış durumda.

Brezilya’nın aşırı sağcı devlet başkanı Jair Bolsonaro iktidara gelmeden önce önüne gelecek olan her kürtaj yasasını veto edeceği sözünü vermişti.

32 eyaletin 2’sinde kürtajın yasal olduğu Meksika’da her yıl binlerce kadın gizlice kürtaj ameliyatı olmak zorunda bırakılıyor. Mexico City ve Oaxaca eyaletleri dışında ülkede kürtaj olan kadınlar 6 yıl hapisle karşı karşıya kalabiliyor.

Kaynak: Yeni Yaşam Gazetesi

Paylaşın